Okul Öncesi Disleksi Belirtileri Testi (O-DİST)
Disleksi; normal ve ya normalüstü zekaya rağmen, akıcı okuma ve okuduğunu anlama sorunlarıyla kendini gösteren nörolojik temelli bir öğrenme farklılığıdır. Özgül öğrenme güçlüğü kategorisinin alt alanlarından olan disleksi, özgül öğrenme güçlüğü grubunun %85‘ini oluşturmaktadır.
Yapılan bilimsel çalışmalar okul öncesi dönemde dislektik bireylerin en belirgin özelliklerinin;
- Dil gelişiminde gecikme.
- Dil edinimi sırasında telaffuz sorunları.
- Birbirine yakın kelimeleri yanlış sesletme.
- Kelime dağarcığında yaşıtlarına göre sınırlılık.
- İfade edici dil becerilerinin gelişimde sohbet başlatma ve sürdürme alanlarında sınırlılık
- Alıcı dil becerilerinde, söylenen karmaşık cümleleri anlama ve yorumlamada zorlanma.
- Otomatik patern becerilerinde zayıflık.
- Ardı ardına verilen yönergeleri yerine getirirken sıra takibini yapamama.
- Uyaklı sözcükleri bulma, ayırt etme ve sıralamada sıkıntı.
- Eylemleri karıştırma.
- Sıra takibi gerektiren bilgileri öğrenmede sıkıntı.
- Yönelim becerilerinin gelişiminde zorluk
- Görsel-işitsel dikkat gerektiren etkinliklerde yetersizlik olduğunu ortaya koymaktadır.
Okul Öncesi Disleksi Müdahele Programı (O-DMP)
Okul Öncesi Disleksi Müdahale Programı beş bölümden oluşmaktadır. Bu bölümler;
- Gelişimsel Dil Becerileri,
- Otomatik Patern,
- Kısa Süreli Bellek,
- Görsel İşlemleme,
- Fonolojik Farkındalıktır.
Otomatik Patern
Akıcı okumanın başarılı bir biçimde gerçekleşmesi, altında yatan süreçlerinin sağlıklı çalışmasıyla ilgilidir. Akıcı okumayı doğrudan etkileyen bu süreçlerden biri de Otomatik Paterndir. Otomatik Patern becerileri okul öncesi dönemde gelişmeye başlamaktadır (Wolf 2014).
Otomatik Patern uygulamasındaki en temel esas; nesneler, harfler, sayılar ve renklerin olabildiğince hızlı fakat doğru bir şekilde ifade edilmesi gerekliliğidir. Otomatik Patern uyaranlarının, Otomatik Patern testlerinin özellikle dislektik bireylerin eğitimi alanında önemli bir yer edinmesi büyük ölçüde onun okuma ve işitsel kısa süreli bellek kapasitesi ile olan güçlü ilişkisine bağlıdır.
Otomatik Patern özünde bulunan hızlı isimlendirme, dikkat, görsel ayırım, görülen ile semantik bilginin entegrasyonu, fonolojik özellikler ve sesletim gibi farklı bileşenleri kapsar.
